Dijital para ‘nın geleceği ne olacak?

bitcoin kripto para Dijital para
Dijital paraların geleceği ne olacak?

Dijital para hayatımıza giren terimlerin başında geliyor. Peki Dijtal Finans nedir? Dijital finans pek çok biçimde gerçekleştirilebilir ve “ dijital para ” bu biçimlerden sadece biri.

Modern toplumlar, takas edilebilir öğeler ve varlıklar için sayısı isim üretmiştir. Pratik amaçlar için onları genellikle “para” olarak bir araya getiriyoruz ancak aslında oldukça farklı çeşitleri mevcut. Bugün tüketicilerin çoğu iki tür parayla ilgileniyor: İlki dolar gibi para birimi olarak bilinen ve değeri devlet tarafından verilen para, diğeri ise kendi değeri olan ve para cinsinden ifade edilebildiği gibi kendi değerine göre alınıp satılabilen metalar (altın, gümüş, petrol vb.).

2020 yılında fiziksel para dünyadaki paraların sadece onda birini oluşturuyor. Çoğu yalnızca dijital olarak bulunur ve dünyanın dört bir yanında banka hesapları arasında hareket eder. Bu yüzden bankalar, SWIFT ve kredi kartları bize zaten paranın dijital olduğunu söylüyor.

Dijital cüzdanlar: Mağaza kartlarından Apple Pay’e

ABD, Avrupa ve Çin gibi pek çok ülkede tüketiciler, kartla veya temassız ödemeleri günlük yaşama dahil etti. Tüketicilerin bu yöntemlere olan eğilimi nedeniyle, pek çok firma farklı gibi görünen ancak çoğunlukla birbirine benzer şekilde parayı ele alma, depolama ve transfer etme piyasasına dahil oldu.

Markaya özel ödeme sistemleri fikri çok yeni değil. Yıllardır büyük mağazalar, indirim, ödül puanları biriktirme gibi fırsatlar sunan kredi kartı tabanlı mağaza kartlarını yaygın olarak kullanıyor. Bu tür kartlar genel olarak müşteri çekmek ve müşterileri daha çok harcamaya teşvik etmek için uygundu. Son zamanlarda ise birçok firma, finansal kurumlarla ortaklık kurarak kredi veya banka kartının bir havayolu veya teknoloji firmasında ek avantajlarla kullanılmasını sağlıyor. Bu uygulamaların en yenisi ise Apple ve Uber gibi firmaların oluşturduğu sanal kredi kartları. Bu kredi kartı aslında dijital bir para değil banka hesabına bağlanan borç sistemi gibi çalışıyor.

Kullanıcılara sağlanan kolaylıkların yanında, bu gibi kart ve hesapların kullanıcıların harcama alışkanlıkları hakkında veri toplaması ve üçüncü taraflara bu bilgileri satması durumu da göz önünde bulundurulmalıdır. Ayrıca bu sistemlerin kullanımı ülke ve bölgelere göre de değişiklik gösteriyor. Örneğin; Meksika ekonomi yasaları ulusal pezo kullanımında katı olduğu için Apple Pay Meksika merkezli cihazlarda kesinlikle kullanılamıyor. Diğer bir örnek de, Avrupa’da temassız ödemeler yaygınken, Asya’da QR kod ödemelerin yaygın olması. Hükümetin bankacılık sistemlerine doğrudan erişimini sağladığı için QR kod, teknoloji şirketleri yaratından destekleniyor.

Kripto para dünyası

Ödeme sistemlerinden farklı olarak, kripto ve blockchain dünyası nispeten daha yeni ve ortalama okuyucular için pek bilinmeyen bir alan. Ödeme sistemleriyle birbirine bağlanan dijital veya fiziksel paraların aksine kripto para birimleri, matematiksel olarak karmaşık dijital ürünlerdir ve hükümetlere veya özel şirketlere bağlı değildir. Kripto para birimlerini, üretilmek için farklı yöntemler ve enerji biçimleri kullanan merkezi olmayan para birimi olarak adlandırabiliriz.

Facebook da geçtiğimiz yıl, yeni bir kripto para birimi olan Libra’yı başlatarak, daha önceden kullandığı Big Tech altyapısından ayrıldı.

Riecoin geliştiricisi Thomas Nguyen, genel olarak dijital para konusunda dikkate alınması gereken birkaç ana faktör olduğunu söylüyor. İlk olarak, “Bitcoin, Libra ya da Federal Reserve dijital dolarını tercih edip etmediğiniz, ekonomi ve toplum hakkındaki düşüncelerinizi bile anlatır” diye belirtiyor.

“Merkezi olmayan para birimleri, diğer para birimlerine olan güven sorunlarını çözmekle birlikte kendi sorunlarını da ortaya koyuyor. Hükümetler, takip edilemeyen çözümlere düşman olma eğilimindedir. Bu yüzden bunları kısıtlayabilir ve hatta yasaklayarak onları kapatma güçleri olmasa bile pratikte kullanılamaz hale getirebilirler. ” diye devam eden Nguyen, ayrıca özel kuruluşlar tarafından kontrol edilen dijital para kullanıcılarının, kuruluşlara yüzde yüz güvenmek zorunda olduğunu belirtti. Ancak çoğu zaman bu kuruluşların kişisel verileri toplayarak başka kuruluşlara satacağının altını çiziyor.

Facebook’un Libra adında sunduğu genel olarak “stabilcoin” olarak adlandırılan birimler hakkında ise Nguyen, stabilcoinlerin uzun vadede yenilikçi veya sürekli görünmediğini söylüyor.

Gelecekteki finansal kaos dijital paranın önünü açacak mı?

Dijital finans birimlerinin çoğu, genel olarak bakıldığında başarısız görünüyor. Ayrıca yeni oluşan kripto para ürünlerinin vergilendirme gibi bazı detaylar açısından belirsiz oluşu net bir karara varmamıza engel teşkil ediyor.

Muhasebeci ve ekonomi yazarı Rick Barlin, içinde bulunduğumuz durumun belirsiz ve daha önce yaşanmamış olduğunu belirterek, “Piyasa önümüzde birkaç ay içinde çökebilir ve insanlar paralarını dijital para birimlerine yatırmak isteyebilir. Ancak asıl gerekli olan şey yenilik ve yaratıcılık. Yenilikçi bir çözüme ihtiyacımız olduğu kesin, bu bir sanal para birimi veya henüz kimsenin düşünmediği bir şey olabilir.”

Ayrıca para birimleri ile ilgili olarak uzmanlar, kripto paraların dijital para olarak adlandırılmasını yanlış buluyor. Fiziksel paranın işlevlerinden çok daha azına sahip olan kripto paralar, aslen altın veya diğer değerli metaller gibi yüksek değere sahip metalar olarak düşünülmeli.

Tüm bunların yanında yakın bir zamanda Google kendi banka kartını çıkaracağını duyurdu.Bununla ilgili yazımızda ilgilinizi çekebilir. Tıklayarak okuyabilirsiniz 💳

Merve Şimşek
Merve Şimşek, 1996 yılı Muğla doğumludur. Yıldız Teknik Üniversitesi’ndeki mimarlık eğitimini 2019 yılında tamamladı. Eğitimi sırasında mimari ofislerde gerçekleştirdiği staj çalışmalarına ek olarak Natura ve YAPI dergilerinin editör ekibinde yer aldı. Halen Natura Dergi’nin editörlüğünü yürütüyor. Mimari, sanat, edebiyata ek olarak teknoloji ve bilim konularına ilgi duyuyor. İngilizce ve İspanyolca biliyor.