Sürdürülebilirlik nedir?

sürdürülebilirlik nedir

Dünyamız ne yazık ki kullanılabilir enerjileri ve kaynakları bakımından sınırsız değildir. Elimizdeki imkânların bir yerde tükenmesi söz konusu ve bu da gelecek nesiller için tehlike arz eden bir durum olarak karşımıza çıkıyor. Bu açıdan bakıldığında ise kaynakların temkinli kullanılması elbette öncelikli hedefimiz. Doğa kendi içinde belirli bir düzene ve dengeye sahip. Bu sayede doğa zaman içerisinde kendini yenileyebiliyor ve devamlılığını sağlayabiliyor. İşte bu devamlılığı sağlamak noktasında sürdürülebilirlik kavramı ile karşılaşıyoruz. Peki, sürdürülebilirlik nedir ve bunu nasıl sağlayacağız?

Sürdürülebilirlik kavramı ilk olarak karşımıza 1983 yılında BM’nin yayınladığı Ortak Geleceğimiz isimli rapor ile ortaya atılmıştır.  Kelime anlamı olarak baktığımızda da sürdürülebilirlik dediğimiz şey, devamlılığın sağlanmasına işaret eder. Raporun da ayrıntılarına göre bakıldığında sürdürülebilirliğin amacı gelecek kuşakların doğal imkânlarını da gözeterek, kalkınmayı sürdürülebilir hale getirerek, temkinli bir şekilde ihtiyaçların karşılanabilmesidir. Bu bir anlamdan bakıldığında aslında elimizdeki hammaddelerin, doğal düzenin ve diğer tüketim kaynaklarının sınırlılığının bilincinde olup, bunların korunmasının gerekliliğidir. Sürdürülebilirlik doğal yaşamın devamı gibi elbette insan yaşamının da daha iyi bir şekilde devam edebilmesini sağlar. Hepimiz doğanın bize sunduğu çeşitli kaynaklardan faydalanırız ve yaşamımız tamamen doğanın bize sunduğu belirli kaynaklar üzerinden şekillenmiştir. Bu kaynakların kullanımı bizim ve diğer canlıların nesillerinin devamı için önemlidir. Küresel sistem, ekonomi ve çevre dengesi aslında sürdürülebilirlik ile ilgili ve bununla doğrudan ilişkili alanlardır. Söz konusu sürdürülebilirlik olduğunda tüm sistemin bir bütün olarak ele alınması önemlidir. Ancak elbette düzenin devamlılığının sağlanabilmesi için de parçaların üzerlerine düşenleri yerine getirmeleri gerekir. Örneğin tarım, ticaret ya da sanayi sektörünün kullanılan ürün ve aletler bakımından temkinli olması doğal işleyişin de daha sağlıklı bir şekilde ilerleyebilmesini sağlar.

Sürdürülebilirlik doğrudan üç ana sistem üzerinden kendini gerçekleştirir; doğal çevre, toplum ve ekonomi. Bu açıdan bakıldığında sürdürülebilirlik kapsamında,  bugünün toplumunun ihtiyaçları karşılanırken, gelecek nesillerin ihtiyaç ve imkânlarından çalmamak gerekir.

Kalkınma kavramı, sürdürülebilirlik ile yakından ilişkilidir. Bireylerin refahını belirleyen ve buna hizmet eden kalkınma aslında amaç olarak sürdürülebilirlikte ayrılmaz. Bu açıdan bakıldığında çoğunca ekonomi ile gerçekleştirileceği düşünülen kalkınma aslında ekonomi dâhil birçok kavram ile ilişkili olarak kendini gerçekleştirilebilir. Ve elbette bunun için sürdürülebilirliğin sağlanması gerekir. Sürdürülebilirlik için toplumsal yahut küresel olarak alınabilecek önlemler olduğu gibi bireysel olarak alınabilecek önlemler de söz konusudur. Ve elbette hem toplumsal hem de bireysel olarak alınan önlemlerin önemi oldukça büyüktür. Her iki konumda da adil bir düzene hizmet anlayışına hizmet etmek gerekir. Sürdürülebilirliğin sağlaması gereken şey zararı ortadan tamamen kaldırmaya çalışıp yarar bazlı hareket etmek değil, mevcut durumlar içerisinde en iyi koşulu gelecek nesillerin de iyi bir yaşama sahip olmasını göz önünde bulundurarak sağlamaktır.

Kapak görseli: Mike AndreoliLost Haven