Yeni bir korku türü: Temas-fobi

temas fobi korku

Koronavirüs salgını dünyanın her yerinde hemen herkesin alışkanlıklarında büyük etkilere yol açtı. Kişiler arası sosyal mesafe, ellerin sürekli yıkanması, maske takma, her şeyin dezenfekte edilmesi gibi yeni alışkanlıklar hayatımıza girmiş oldu. Bu alışkanlıkların hepsi, gelecekte etkilerini daha net farkedeceğimiz temas etme korkusunun oluşmasına sebep olabilir. 

Fütürist Thomas Frey’in kendi web sitesinde yayımladığı yazıya göre, çoğumuza bilimkurgu gibi görünen yeni normaller hayatımıza hızlı bir şekilde giriş yapacak. Frey, “Aylardır yaşamımızın her yerinde, TV ve internetteki her sayfada rastladığımız koronavirüs gerçeği, zihinsel sağlığımız üzerinde yoğun kaygıya sebep oluyor. Virüsün bulaşma tehdidi, sıradan etkileşimlere olan tepkilerimizi değiştirerek beklenmedik şekilde davranışlara da yol açtı.” Diyor.

Thomas Frey yazısının devamında, “temas-fobi” olarak adlandırdığı süreçle insan psikolojisinde ortaya çıkabilecek bazı eğilimleri açıkladı. Yazıya göre, virüsün bulaşma endişesi bizi daha kontrol sahibi ve normların dışındaki tutumları daha az kabullenmeye itebilir. Etik yargılarımızın daha katı hale gelmesi, korumacılığın artması ve politik, dini ve cinsel tutumlarımızın muhafazakarlaşması da öngörülüyor. Bizi daha eleştirel hale getirmenin yanı sıra, hastalık tehdidi yabancılara karşı güvensizleşmeyi de getirirken göç karşıtlığının artmasına neden olabilir. Yeni bir şey deneme korkusunun artması, macerası yaşam tarzının azaltması ve uzun ilişkilerle evliliğin yeniden moda haline gelmesiyle sonuçlanabilir. 

Bunların yanı sıra, pandemi sonrası dünyada ürün, teknoloji, veri ve bilginin hareketine ilişkin daha sıkı kısıtlamalar getirilmesi de bekleniyor. Frey, ekonomik zayıflık, artan işsizlik ve eşitsizlik durumlarının hükümet yetkililerinin suçlanmasına sebep olacağını düşünüyor. Bunun yanı sıra ekonomik durgunluğun derinleşmesi ve kitlesel işsizlik, petrol ve endüstriyel metaller gibi emtialarda fiyat çöküşü ve sağlık sistemlerindeki plansızlık gibi sebeplerin büyük bir krize ilerleyeceğini söylüyor.

2030’da paket gönderimleri

İnsan teması hayatımızdaki pek çok alanı etkilese de, en çok değişimin görüleceği alan olarak teslimat ve kargolar başı çekiyor.

Gelecekteki teslimat süreçlerini öngören Thomas Frey, kargoyu gönderen kişinin verilerini online olarak doldurduğu paketi evinin kapısına bırakacağını ve robot servislerin kargoyu teslim alacağını söylüyor. Bu sistem için robotların çit, çimen gibi engelleri aşacak şekilde geliştirilmesi gerekiyor. Ayrıca zamanlama da bu süreçte önem kazanıyor. 

Frey, “Teslimat süreçlerinde boyut ve ağırlık konularına ek olarak alkol, ilaç, havyan ve hassas ürünler gibi özel taşıma gereksinimi olan ürünlerin nakliyesi için de bir dizi yasal gereklilik oluşacak. Teslimatlarda yeni sınırlar, kurallar ve standartlar belirlemek bu stratejiinin bir parçası olacak. Sadece kargolarda değil gümrük, havayolu gibi alanlarda da temassız deneyimler oluşturulacak. ” diye açıklıyor. 

Temassız deneyimlerin artacak oluşu geleceği geçmişten oldukça farklı kılıyor. İnsanın dokunma hissinin fizyolojik ve psikolojik olarak büyük önem taşıdığı bilindiği için bu deneyimler derin kaygılara ve yoğun strese yol açabilir gibi gözüküyor. 

Merve Şimşek
Merve Şimşek, 1996 yılı Muğla doğumludur. Yıldız Teknik Üniversitesi’ndeki mimarlık eğitimini 2019 yılında tamamladı. Eğitimi sırasında mimari ofislerde gerçekleştirdiği staj çalışmalarına ek olarak Natura ve YAPI dergilerinin editör ekibinde yer aldı. Halen Natura Dergi’nin editörlüğünü yürütüyor. Mimari, sanat, edebiyata ek olarak teknoloji ve bilim konularına ilgi duyuyor. İngilizce ve İspanyolca biliyor.